Monthly Archives: Μαρτίου 2009

Στα Φυλακισμένα Μνήματα

Την 1η Απριλίου του 1955 ξεκίνησε ο ηρωικός αγώνας της ΕΟΚΑ για την αποτίναξη του Αγγλικού ζυγού και την Ένωση με την Ελλάδα. Η 1η Απριλίου είναι Εθνική γιορτή στην Κύπρο. Και αυτή η εθνική γιορτή έχει την ιδιομορφία να μην περιορίζεται στην απόδοση τιμών στους αγωνιστές ή στην ανάμνηση παλιών γεγονότων, αλλά να αφορά κατά κάποιον τρόπο το παρόν και το μέλλον του Νησιού, αφού ένα μεγάλο μέρος του βρίσκεται υπό κατοχή.

Το δηλώνω εξ αρχής: Δεν υπάρχει τίποτα πιο συγκινητικό από την επίσκεψη στα Φυλακισμένα Μνήματα και το Μουσείο του Αγώνα. Μπορεί να το ξέρουμε, αλλά τότε συνειδητοποιούμε τι σημαίνει να παλεύεις γυμνός μιαν αυτοκρατορία. Δεν το χωράει η λογική. Ίσως γι’ αυτό και οι αγωνιστές ήταν παιδιά γύρω στα 20. Παιδιά που οδηγούνταν από μια άδολη αγάπη που ξεπερνάει το ανθρώπινο μέτρο, φτύνει κάθε πολιτική σκοπιμότητα και φρονιμάδα.

Σταματώ. Το είπα και πιο πάνω ότι το αυτό προσκήνυμα προκαλεί από μόνο του έντονα αισθήματα. Τα λόγια και περιττά και φτηνά φαίνονται. Και είμαι πολύ καχύποπτος απέναντί τους.

pinakida

Για να επισκεφτεί κανείς τα Φυλακισμένα Μνήματα, πρέπει να πάει στις Κεντρικές Φυλακές Λευκωσίας, οι οποίες λειτουργούν κανονικά και σήμερα σαν φυλακές.

01-eisodos-filakis

Παραδίδεις κινητά τηλέφωνα και προχωράς.

koimitirion

Βρίσκεσαι στον χώρο όπου κρατούνταν οι Αγωνιστές. Μικρά, στενά, παγωμένα κελιά.

kelia

Και ένα προαύλιο με πανύψηλους τείχους και συρματοπλέγματα.

proavlio

Εκεί βρίσκεται και ο θάλαμος εκτελέσεων.

kremala

Οι αγωνιστές εκτελούνταν δι’ απαγχονισμού. Στον χώρο αυτό υπήρχαν τότε τρεις κρεμάλες -την μια την πήραν οι Άγγλοι φεύγοντας, η άλλη βρίσκεται στο Μουσείο του Αγώνα και η τρίτη στέκει εκεί, στον χώρο του μαρτυρίου.

krema

koykoyla

Ονομάστηκαν Φυλακισμένα Μνήματα γιατί οι Άγγλοι δεν παρέδιδαν τα σώματα των εκτελεσθέντων αγωνιστών στους συγγενείς τους για να ταφούν, επειδή φοβούνταν τα συλλαλητήρια και τις αντιδράσεις του λαού. Έτσι τα έθαβαν μέσα στην φυλακή, χωρίς την παρουσία συγγενών.

11

Ο χώρος αυτός, με τους Σταυρούς και τα μνήματα διαμορφώθηκε μετά την αποχώρηση των Άγγλων. Ο τελευταίος Άγγλος διοικητής των Φυλακών Λευκωσίας παρέδωσε ένα σχεδιάγραμμα, όπου σημειωνόταν πού είχε ταφεί κάθε αγωνιστής. Τέσσερις από τους τάφους φιλοξενούν από δύο αγωνιστές.

Αιωνία τους η μνήμη!

Αθάνατοι!

kantili

Advertisements

The Searchers – Η Αιχμάλωτη της Ερήμου

Τέξας 1868.

Τρία χρόνια μετά την λήξη του Εμφυλίου Πολέμου, ο Ίθαν Έντουαρντς φορώντας μια ξεθωριασμένη στολή Νοτίου αξιωματικού επιστρέφει στο οικογενειακό του ράντσο. Ανταλλάσσει μια ψυχρή χειραψία με τον αδελφό του, αγκαλιάζει τ’ ανίψια του και φιλάει στο μέτωπο την νύφη του, την Μάρθα. Την Μάρθα που κλείνει τα μάτια καθώς νιώθει τα χείλη του να την ακουμπάνε.

the-searchers-poster

Στο βραδινό τραπέζι κάθεται κι ο Μάρτιν. Τον είχε περιμαζέψει ο Ίθαν όταν ήταν βρέφος, αλλά λόγω της ινδιάνικης καταγωγής του -είναι κατά το 1/8 Τσερόκι- αντιμετωπίζει την εχθρότητα του Ίθαν.

Η χαρούμενη βαβούρα που δημιουργούν τα παιδιά δεν καλύπτει την καχυποψία που επικρατεί ανάμεσα στα δυο αδέρφια, ούτε τα αμοιβαία θερμά αισθήματα του Ίθαν και της Μάρθας. Αλλά ούτε και το μυστήριο σχετικά με το παρελθόν του νεοαφιχθέντος.

Το πρωί της επομένης μια ομάδα Ρέιντζερ καταφτάνει στο ράντσο των Έντουαρντ. Έχουν πάρει στο κατόπι Ινδιάνους που έκλεψαν κάτι γελάδια. Ο Ίθαν τους ακολουθεί αφήνοντας τον αδελφό του πίσω για να προστατεύει την οικογένειά του. Τα γελάδια βρίσκονται αργότερα σφαγμένα και οι διώκτες συνειδητοποιούν την παγίδα στην οποία πιάστηκαν: Το κοπάδι ήταν το δόλωμα για να τους απομακρύνει από τις εστίες τους.

Όταν επιστρέφει, ο Ίθαν βρίσκει το σπίτι καμμένο, την Μάρθα, τον αδελφό του και τον μικρό τους γιο σφαγμένους και χωρίς σκαλπ, και τα δυο κορίτσια να λείπουν. Από δω ξεκινάει μια οδύσσεια αναζήτησης κι εκδίκησης που θα κρατήσει πέντε χρόνια…

searchers1

Η ταινία του John Ford δεν χρειάζεται ιδιαίτερες συστάσεις. Θεωρείται το καλλίτερο γουέστερν όλων των εποχών – μια πραγματικά μεγάλη αμερικάνικη ταινία. Το 2007 το Αμερικάνικο Ινστιτούτο Κινηματογράφου την τοποθέτησε στη 12η θέση των κορυφαίων ταινιών όλων των εποχών. Επηρέασε μεγάλους σκηνοθέτες, όπως τον D. Lean, τον Scorsese, τον Clint Eastwood, τον Spielberg και δεκάδες άλλους.

Και το σπουδαιότερο: Είναι από τις ταινίες που βλέπουμε και ξαναβλέπουμε ακούραστα.

Η δουλειά που έχει κάνει ο Ford κόβει την ανάσα:

Σκεφτείτε ότι όλη η ερωτική ένταση ανάμεσα στον Ίθαν και την Μάρθα δίνεται με υπαινικτικές κινήσεις και χειρονομίες -οι δυο τους δεν ανταλλάσσουν ούτε λέξη. Το ίδιο και για το παρελθόν του νεοφερμένου: Κρίσιμες λεπτομέρειες (π.χ. η αιτία του μίσους για τους Ινδιάνους) δίνονται απλά και χωρίς φανφάρες. Έπειτα είναι κι ο τρόπος που τοποθετεί τον άνθρωπο στις αχανείς ερημιές της Άγριας Δύσης: Ο Φορντ σπανίως και κατ’ εξαίρεση χρησιμοποιεί γκρο-πλαν, του αρέσουν τα μακρινά, γενικά πλάνα  -και μόνο γι’ αυτές τις σκηνές θα ήθελα να δω κάποτε την ταινία σε αίθουσα. Ο D. Lean είδε και ξανάδε το Searchers πριν γυρίσει τον Λώρενς της Αραβίας, για να μπορέσει να συγκροτήσει τα εξωτερικά πλάνα. Και βέβαια η αποτύπωση της καθημερινότητας. Ο Φορντ διέθετε σπάνια αίσθηση του ρυθμού του καθημερινού βίου και μπορούσε να τον αποτυπώσει με μεγάλη άνεση: Το στρώσιμο του τραπεζιού, το παιχνίδι των παιδιών, τα ανοιχτά χέρια της μάνας-Μαντόνας, το κεφάλι του άντρα που γέρνει κουρασμένο…

the-searchers

Ο John Wayne δίνει σαν Ίθαν Έντουαρντς την κορυφαία ερμηνεία της καριέρας του. Τον είχε αγαπήσει τόσο πολύ αυτόν τον ρόλο, ώστε ονόμασε τον γιο του Ίθαν.

Κι όμως, δεν είναι ο κλασικός χαρακτήρας του Τζον Γουέιν. Δεν είναι ο αστραφτερός παλληκαράς με τις φαρδιές πλάτες, τα αργά λόγια και το γρήγορο τράβηγμα του περιστρόφου.

Ο Ίθαν Έντουαρντς είναι ένας σκοτεινός πλάνητας, ένας άνθρωπος των ορίων, χωρίς παρελθόν, χωρίς μέλλον, που δεν μπορεί να χωρέσει σε κανένα κοινωνικό σύνολο, ούτε των πιονέρων, ούτε των Ινδιάνων, ούτε των Μεξικανών, κι ας τους ξέρει όλους από την καλή και την ανάποδη. Είναι ένας άντρας που η στέρηση και το μίσος έχουν καταπνίξει κάθε αγάπη μέσα του, που τρέφεται από τις εμμονές του και ζει για να εκδικηθεί, να σκοτώνει -χωρίς όρια, χωρίς κανόνες. Ναι, πυροβολεί τους Κομάντσι κι όταν πια η μάχη έχει λήξει κι εκείνοι μαζεύουν τους νεκρούς τους. Και, ναι, σε μια από τις πιο διάσημες σκηνές του έργου, πυροβολεί τον νεκρό Ινδιάνο στα μάτια, γιατί σύμφωνα με τα πιστεύω τους, το πνεύμα του δεν θα μπορέσει να βρει τον Παράδεισο και θα περιπλανιέται αενάως. Σαν τον ίδιο.

searchersethanwinter

Συνεπώς, όσοι κατηγορούν την ταινία -και τον Τζον Φορντ- για τον ρατσισμό του κεντρικού ήρωα, δεν έχουν καταλάβει ότι ο Ίθαν Έντουαρντς ΔΕΝ είναι ήρωας. Δεν είναι πρότυπο συμπεριφοράς. Είναι ένας ερεβώδης αρχάγγελος, ένας σκοτεινός Αχαάβ, που ο δεν έχει θέση στο σύμπαν του Φορντ.

Στην τελική σεκάνς η κάμερα είναι μέσα στο σπίτι των πιονέρων και μας δείχνει την ανοιχτή πόρτα. Η αντίθεση της ολόφωτης ερήμου με το εσωτερικού του σπιτιού δημιουργούν ένα κάδρο μέσα στο κάδρο. Από την πόρτα μπαίνουν στο σπίτι ένα-ένα τα πρόσωπα του έργου. Ο Ίθαν, τελευταίος, κοντοστέκεται έξω. Κάνει να μπει αλλά δεν κουνιέται. Κοιτάζει ακίνητος το εσωτερικό του σπιτιού. Έπειτα γυρίζει, φεύγει και χάνεται στην έρημο. Θα γυρίσει 15 χρόνια αργότερα και θα έχει το πρόσωπο του Κλιντ Ίστγουντ…

searchers-doorway

Διαβάζοντας τις Κυριακάτικες…

kathimeriniΩραία, ανοχύρωτη η Ελλάδα.

Ποιες χώρες όμως έχουν υψώσει τείχη έναντι της ανεργίας;

Μήπως οι Η.Π.Α.;

Η Γερμανία;

Η Μεγάλη Βρεττανία ίσως;

Η Γαλλία;

Η Ιταλία;

Η Ολλανδία;

Όλες ανίσχυρες αποδεικνύονται. Και μετράνε και μεγάλες ήττες, τουτέστιν χιλιάδες ανέργους καθημερινά.

Φυσικά η καλή εφημερίδα προτιμά να το δείξει σαν αποκλειστικά ελλαδικό πρόβλημα. Ίσως γιατί είχαν και σβηστά τα φώτα χτες και δεν μπορούσαν να δούν όλες τις διαστάσεις του προβλήματος….

………

adesmeftosΉμουνα νιος και γέρασα…

ή Τα ίδια Παντελάκη μου, τα ίδια Παντελή μου…

Από τα μέσα της δεκαετίας του ’80 ο Ρίζος ξιφουλκεί εναντίον του Λούλη. Έχει καταλάβει κανείς γιατί -πέρα από την έλλειψη ύλης- επιμένει ο Δημήτρης;

………..

avgi

Μέσα στο κλίμα του ηρωισμού της εθνικής επετείου ο Αλέκος.

Έτσι, για να γελάσει και το χειλάκι μας…

……………

Κυριακή σήμερα και φυσικά έχουμε και τις παραδοσιακές δημοσκοπήσεις.

Του Έθνους:

e8nos

Και του Ελεύθερου Τύπου:

et

που για μια φορά αποδεικνύουν πως στα γκάλοπ βρίσκεις αυτό που ψάχνεις.

…………

vima

Αυτό το θέμα, από τα ψιλά του ΒΗΜΑτος, είναι για μένα το πιο αξιοσημείωτο. Αν δούμε τον κατάλογο που υπάρχει στις μέσα σελίδες

vima-mitropoleis

βρίσκουμε και τα μπουμπούκια που υποστήριξαν / βολεύτηκαν με τον σημερινό αρχιεπίσκοπο (Ιωαννίνων, Ζακύνθου) καθώς και την πρώην μητρόπολη του Ιερωνύμου.

Τσκ, τσκ, τσκ, λογικό είναι. Με τόση πνευματικότητα που έχουν όλοι αυτοί, πού να βρουν χρόνο να συντάξουν και την φορολογική τους δήλωση…

  • Και μια ερώτηση για τους κάθε τόσο αγανακτούντες πασόκους:

Για το σημερινό άρθρο της Λώρης Κέζα (αυτήν, που ο Παπαγίαννης έλεγε ότι δεν υπάρχει) θα σκίσετε τα ρούχα σας; Θα αναζητήσετε σκοτεινά συμφέροντα, συνομωσίες, συμφωνίες κάτω από το τραπέζι κτλ;

Μάλλον όχι. Αφού περιλαβαίνει τον Καραμανλή…

Οι παλιοί μας φίλοι

Μου γράφει:

Μην το παίρνεις κατάκαρδα. Είναι φίλοι. Κι εγώ πιστεύω στις φιλίες τις παλιές.

Τι να σας πω… Πιθανόν, αν πίστευα κι εγώ στις παλιές φιλίες, να το έπαιρνα και κατάκαρδα. Αλλά επειδή ακριβώς πιστεύω στην κίνηση των πραγμάτων, στην αλλαγή, στη συνέχεια της ζωής, δεν το παίρνω καθόλου κατάκαρδα.

Στην πραγματικότητα: Δεν με νοιάζει.

Όλα όσα γεννιούνται στον κόσμο μεγαλώνουν, ακμάζουν, φθείρονται και πεθαίνουν. Οι άνθρωποι, τα ζώα, τα κτήρια, η τέχνη, οι ιδέες, τα οράματα, οι έρωτες.

Και οι φιλίες.

Γιατί δηλαδή αυτές να εξαιρούνται από τον κοινό της φύσεως νόμο; Ή γιατί να μας κάνει τόσο μεγάλη έκπληξη αν κι αυτές υποτάσσονται στην γενική φθορά;

Καταλαβαίνω ότι υπάρχουν άνθρωποι, που διανύουν ευθύγραμμες ή, τέλος πάντων, παράλληλες ζωές κι έτσι καταφέρνουν και συντηρούν παλιές φιλίες. Δεν ανήκω σε αυτήν την κατηγορία.

Έχω τρεις δεκαετίες πίσω μου γεμάτες – περπατώ την τέταρτη. Τα εσωτερικά, αλλά και τα εξωτερικά μονοπάτια που περπάτησα όλα αυτά τα χρόνια είναι πολλά / αλληλοσυγκρουόμενα / αλληλοϋπονομευόμενα. Φίλοι βρέθηκαν και συνοδοιπορήσαμε – κάποια στιγμή εγώ / εκείνοι αλλάξαμε μονοπάτι, αλλάξαν τα ενδιαφέροντα / οι αγωνίες μας, χωρίσαν οι ζωές μας.

Δεν υπάρχει λόγος ούτε για πικρίες, ούτε για μνησικακίες.

Το αποδέχεσαι και προχωράς μπροστά.

Ξανακούγοντας την «Ελλαδογραφία» του Νίκου Γκάτσου

Τα Παράλογα έχουν ιδιαίτερη θέση στην χατζιδακική δισκογραφία: Ενώ ο συνθέτης μόνο κατ’ εξαίρεση συνεργαζόταν με διάσημους τραγουδιστές, εδώ έχει συγκεντρώσει τέσσερις: την Μαρία Φαραντούρη, τον Σαββόπουλο, την Μελίνα και τον Μίκη.

Παρακάμπτω τον προφανή σαρκασμό της επιλογής -πχ η Μελίνα προσεύχεται ως παρθένος, ο Μίκης ελλαδογραφεί, ο Σαββόπουλος, τότε Νιόνιος, κραυγάζει «Τ’ άλογο, τ’ άλογο Ομέρ Βρυώνη», και η Φαραντούρη για πρώτη φορά στην καριέρα της απεκδύεται την χλαίνη της πρωθιέρειας της επαναστάσεως και λειτουργεί ως τραγουδίστρια. Κι επισημαίνω ότι οι δημιουργοί του δίσκου εντοπίζουν τον παραλογισμό κυρίως σε γυναικείες μορφές: Η Περσεφόνη, η Αρκαδία, η Μάγδα, η Σίβυλλα, η παρθένος, η Ελλάδα, στην οποία αναφέρεται το τελευταίο τραγούδι του δίσκου, η Ελλαδογραφία.

Η φόρμα της Ελλαδογραφίας φανερώνει το ειρωνικό και δεικτικό χιούμορ του Μάνου Χατζιδάκι και του Νίκου Γκάτσου:

Είμαστε στα 1976, στη μόδα είναι το πολιτικό τραγούδι, το τραγούδι-ποταμός, στα πάλκα ανεβαίνουν μαινόμενοι οι Μεγάλοι Συνθέτες και οι Μεγάλοι Δημιουργοί (από τον Ανδρεόπουλο ως τον Μπακαλάκο) και διεκτραγωδούν το παρόν της πατρίδας και διεκδικούν μερίδιο στην διαμόρφωση του μέλλοντός της.

Ο Γκάτσος έγραψε την Ελλαδογραφία στην καθαρεύουσα και σαν πεζό κείμενο. Ξεκινάει την αφήγησή του από κτίσεως κόσμου, σαν Βυζαντινός Χρονογράφος, και τελειώνει στη συντέλεια, όταν ο ήλιος θα διασταλθεί και θα καταπιεί το ηλιακό μας σύστημα.

Στην πραγματικότητα η Ελλαδογραφία δεν είναι παρά μια συνοπτική ιστορία της Ελλάδας. Το μια κρατήστε το: Ο Γκάτσος δεν φιλοδοξεί να πει σε 10 λεπτά την ιστορία της πατρίδας του. Λέει μια εκδοχή, αυτή των αρχαιοπλήκτων ιστορικών, γι’ αυτό κι επιλέγει την καθαρεύουσα. Αντιθέτως, η φωνή του λαού, που ακούγεται εμβόλιμα, σαν σοφία, σαν κραυγή ή σαν παράπονο, είναι στην δημοτική και έμμετρη. Όπως στη δημοτική και έμμετρες είναι και οι άλλες Ελλαδογραφίες που έχει φιλοτεχνήσει ο ποιητής.

Κέντρο της αφήγησης είναι αι Αθήναι. Η πόλη που κατά την κλασική περίοδο εμεγαλούργησεν και περιεβλήθη την αίγλην της αιωνιότητος, κατά τους αρχαιοπλήκτους ιστορικούς φυσικά, και που μέλλεται να

συγκεντρώσουν εις τους κόλπους των και θα εξαφανίσουν δια παντός την Ελληνικήν αρετήν, ως ο Κρόνος εις το απώτατον παρελθόν κατέτρωγε τα ίδια αυτού τέκνα.

Το θυμάμαι αυτό το τραγούδι τέτοιες μέρες. Έχει ένα κλειδί που ανοίγει το νόημα του ’21, που δεν μπορώ να το βρω σε κανένα βιβλίο ιστορικού αρχαιοπλήκτου ή μη.

Γράφει για τον αγώνα:

…κατά την νεωτέραν και σκληροτέραν δοκιμασίαν του γένους, η εκ νέου κυριαρχία των Αθηνών θα απεδυνάμωνε τας κορυφάς και τας πεδιάδας της πελασγικής γης, αι οποίαι διεμόρφωσαν την οριστικήν φυσιογνωμίαν της φυλής και κατηύγασαν δι’ ανεσπέρου φωτός τους ομιχλώδεις ορίζοντας της περιδεούς ανθρωπότητος.

Στο Σούλι και στην Αλαμάνα
κάναμε φως τη συμφορά
θα μας θυμούνται τάχα μάνα
καμιά φορά;

Ματαία ελπίς. Ουδείς τους ενεθυμήθη ως ζώσας αιωνιότητας, ουδείς τους κατενόησεν εις τας πραγματικάς των διαστάσεις. Και αι Αθήναι, καταστάσαι πρωτεύουσα νεοπαγούς κράτους, ήρχισαν να προετοιμάζονται δια την εκ νέου απορρόφησιν της ικμάδος του έθνους. Αλλά η προγονική κληρονομία δεν είχεν εξ ολοκλήρου σπαταληθή και οι μεταγενέστεροι αδελφοί του μικρού Χορμόπουλου, εκ των Ηπειρωτικών ορέων και εξ όλων των στενωπών της αθανάτου πατρίδος, διέπλευσαν την Αχερουσίαν της μοίρας των με την γαλήνην του μαρτυρίου και της θυσίας. Και τα βαρβαρικά έθνη ηπόρησαν και κατ’ ιδίαν εκάγχασαν- ακριβώς όπως αι Αθήναι.

Η συζήτηση που ξεκίνησε γύρω από το ’21 επιβεβαιώνει απολύτως την γκατσική απόφανση:

Οι ήρωες της Επανάστασης, επιφανείς και αφανείς, πρωταγωνιστές ή όχι, είναι ζωντανά παραδείγματα που ξεπέρασαν την εποχή τους και εκτείνονται μπροστά και πίσω, πάνω και κάτω της καμπύλης του χρόνου. Είναι παραδείγματα, ζωντανά, άφθαρτα και πάντα επίκαιρα, μαρτυρίου και θυσίας, τα οποία μόνοι τους και συνειδητά τα διάλεξαν και δεν τους έτυχαν (το διέπλευσαν αυτό το νόημα έχει, την ενεργητικής επιλογής). Και η συνειδητή επιλογή του μαρτυρίου φέρνει γαλήνη στον άνθρωπο. Που σημαίνει ότι παρά την οδύνη της θυσίας, υπάρχει μια βαθιά εσωτερική ειρήνη. Τελικά, αυτή είναι η διαφορά του να επιλέγεις να θυσιαστείς και να αφήνεσαι να σε θυσιάζουν άλλοι.

Ό,τι περιγράφει ο Γκάτσος, και κυρίως η γαλήνη του μαρτυρίου και της θυσίας, είναι το νόημα της αυριανής γιορτής. Ίσως το νόημα που λείπει σήμερα από την ζωή μας…

—————-

Για την Επαναστάτη στα τραγούδια του Ν. Γκάτσου δες και Το παιδί με το ταμπούρλο.

Τσαγκαροδευτέρα

Θυμάμαι όταν ήμουν μαθητής τα απογεύματα της Κυριακής είχαν μια κάποια αγωνία:

Αφήναμε πίσω την ξεγνοιασιά  της αργίας κι επιστρέφαμε στις έγνοιες του σχολείου. Την Κυριακή το απόγευμα έπρεπε να διαβάσουμε για την επόμενη, να κάνουμε τις ασκήσεις, να προετοιμαστούμε για την ζοφερή πραγματικότητα της τάξης. Πότε-πότε είχαμε και την γκρίνια των μεγάλων ότι τρέχουμε την τελευταία στιγμή, ενώ άλλα παιδιά διαβάζουν τα Σαββατοκύριακα όλα τα μαθήματα της εβδομάδας.

Τώρα δεν έχω πια την Κυριακάτικη αγωνία.
Τα απογεύματα της Κυριακής κυλάνε συνήθως πολύ χαλαρά με καφέδες, φίλους και ψιλοκουβέντα. Το Σάββατο, που η αγορά είναι ανοιχτή, υπάρχουν ένα σωρό πράγματα που πρέπει να κάνω: Ψώνια, λάντζα, νοικοκυριό, οργάνωση του σπιτιού. Απ’ όλα αυτά τελειώνω αργά τ’ απόγευμα -ίσα-ίσα για να ξεκουραστώ και να ετοιμαστώ για την βραδινή έξοδο. Έτσι οι Κυριακές μου, κρατάω τις Κυριακές μου, όσο πιο ήρεμες κι απράγμονες μπορώ, με προγραμματισμένους μεσημεριανούς ύπνους και αρμένικες βίζιτες. Την Δευτέρα, τις ευθύνες και τις υποχρεώσεις που επιστρέφουν το πρωί της επομένης, δε τα πολυσκέφτομαι πια.

Μην φανταστείτε ότι μεγαλώνοντας απέκτησα κάποιου είδους καλβινιστικής εργασιακής συνείδησης.

Η κυριακάτικη αγωνία των σχολικών μου χρόνων αντικαταστάθηκε από την Δευτεριάτικη απροθυμία:

Βαριέμαι να σηκωθώ από το κρεβάτι, να ετοιμάσω καφέ, να καθίσω στο γραφείο, να ανοίξω το βιβλίο και να σημειώσω. Δύσθυμος, δύσκολα εστιάζω. Η Δευτέρα κυλάει αργά, αλλά όχι χαλαρά, αφού βλέπω τις δουλειές να συσσωρεύονται για την επόμενη. Μεγάλη μέρα, που όσους καφέδες κι αν καταναλώσω, ποτέ δεν φαίνονται αρκετοί, μα εγώ κρέμομαι πάνω τους όπως ο άπους στις πατερίτσες του για να φτάσω στο βράδυ.

(Αναρωτιέμαι κατά πόσο το φαινόμενο της Δευτέρας έχει να κάνει με τον ιδιόμορφο μανιχαϊσμό της ζωής μου: Την διάσταση λογικής κι αισθήματος).

Τραγούδια που λένε ιστορίες

Η Γιώτα είχε μια ωραία ιδέα: Να ποστάρουμε τέσσερα αγαπημένα τραγούδια που διηγούνται ιστορίες. Με χαρά δέχτηκα να συμμετάσχω, μιας και μερικά από τα πλέον αγαπημένα μου τραγούδια είναι αφηγηματικά. Έχουμε λοιπόν και λέμε:

1. Πέντε μάγκες στον Περαία. Μια αντροπαρέα πηγαίνει για αργιλέ. Είναι εξαρχής γενναιόδωρη με τον τεκετζή, αλλά εκείνος προσπαθεί να τους κοροϊδέψει. Δεν τα λογάριασε όμως καλά. Τραγούδι του Γιοβάν Τσαούς (Γ. Εϊρτζίδη) από το 1935.

2. Stagger Lee. Αμερικάνικο τραγούδι της ανωνύμου δημιουργίας. O Stagger Lee είναι ο μαύρος μάγκας που δεν διστάζει να σκοτώσει εν ψυχρώ τον William Lyons επειδή του πήρε το καπέλο. Το τραγούδι, που περιγράφει έναν πραγματικό φόνο που έγινε το 1895, είναι ιδιαίτερα αγαπητό και τραγουδήθηκε από δεκάδες καλλιτέχνες. Εγώ το πρωτάκουσα στην εκδοχή του Nick Cave, στο σπίτι του φίλου Γιώργη Α. στα Γιάννενα, από μια κασέτα χωρίς μπάσα.

3. A Country Boy can survive. Εντάξει, μου αρέσει η country -μη ξεχνάτε ότι κατάγομαι από την πόλη, όπου ιδρύθηκε το καλλίτερο ίσως συγκρότημα country μουσικής στην Ελλάδα. Το τραγούδι είναι του Hank Williams jr.

4. Nancy. «Το τραγούδι μιλάει για την Νάνσι, ένα πραγματικό κορίτσι, που πήγε στην τουαλέτα του πατρικού της, πήρε το περίστροφο του αδερφού της και τίναξε τα μυαλά της στον αέρα. Ήταν 21 χρονών.» διηγείται ο L. Cohen με την βραχνή φωνή του…

Πριν σας πω Καλό Σαββατοκύριακο, καλώ την κουκουβάγια και παλιά μου συμμαθήτρια, τον apos, τη Σκάλλι, τον Χρήστο και τη nomansland να παίξουν.