Φ. Δεληβοριάς: Ο Αόρατος Άνθρωπος

Οι δίσκοι του Φοίβου Δεληβοριά, για μένα τουλάχιστον, έχουν πάντα ένα ενδιαφέρον.

Δεν τους περιμένω πλέον με αγωνία – δεν ενθουσιάζομαι. Δεν έχω πια την φαντασίωση ότι βρισκόμαστε μπροστά στον Σαββόπουλο της γενιάς μας -ο Δεληβοριάς σε αντίθεση με τον Σαββόπουλο δεν ταυτίζεται με τους ανθρώπους της γενιάς του, αλλά τους παρακολουθεί απ’ έξω. Συν την διαφορά στην ποιητική, την μουσική, τον δημιουργικό οίστρο κτλ. Παρόλα αυτά, ο Φοίβος είναι ένας ενδιαφέρων, οξυδερκής, ευαίσθητος καλλιτέχνης, που δεν τον προσπερνάς εύκολα.

Μου έκανε εντύπωση όμως και κάτι ακόμα: Σε μια εποχή που διάφοροι άνθρωποι του τραγουδιού, έντεχνοι και μη, ελλείψει ενδιαφέροντος και κοινού προσπαθούν να εκβιάσουν ακροατές διανέμοντας τα CD από εφημερίδες, περιοδικά ή το δίκτυο, ο Δεληβοριάς επιμένει να επικοινωνεί την δουλειά του με τον παραδοσιακό τρόπο: Βγάζει τον δίσκο και καλεί όσους ενδιαφέρονται να τον αγοράσουν. Επιδεικνύει, με άλλα λόγια, μια εμπιστοσύνη τόσο στον εαυτό του όσο και στο κοινό του δυσεύρετη κι ευχάριστη.

Ο Αόρατος Άνθρωπος περιγράφεται τόσο από τον ίδιο τον δημιουργό όσο κι από εκείνους που τον διαφημίζουν ως μια στροφή στην καριέρα του. «Ένιωσα μια διαφορετική διάθεση απέναντι στη μουσική και γενικότερα στη ζωή.Αισθάνθηκα την ανάγκη για μεγαλύτερη εξερεύνηση του ήχου μου», είπε ο ίδιος σε μια συνέντευξή του στο ΒΗΜΑ. Και συμπλήρωσε πως «οι ιστορίες είναι δουλεμένες κι έχουν αφηγηματική μορφή». Αλλά το ίδιο πράγμα δεν συνέβαινε και στους προηγούμενους δίσκους του; Το Μέλλον από το Παρελθόν από τον Καθρέφτη μια ερωτική ιστορία δεν αφηγείται; Και το ΟΚ του Έξω δεν λέει με σαρκαστικό τρόπο ό,τι και το Θά ‘θελα νά ‘μουν εκεί;

Με άλλα λόγια δεν κατανοώ αυτό το άγχος του Φοίβου κάθε φορά να μας πείθει ότι ο καινούργιος του δίσκος δεν έχει σχέση με τους προηγούμενους / είναι κάτι περισσότερο από τα καινούργια τραγούδια του Δεληβοριά. Στο κάτω-κάτω της γραφής, δεν είναι συνθέτης με την έννοια που ήταν πχ ο Χατζιδάκις, ο οποίος ενώ ηχογραφούσε έναν λαϊκό δίσκο, ανέβαζε μια μουσική παράσταση και δούλευε ταυτοχρόνως ένα σύνθετο αυτοβιογραφικό και ιστορικά τοποθετημένο έργο. Ο Φοίβος είναι είναι αυτό που λέμε τροβαδούρος, τραγουδοποιός, συνεχίζει μια μεγάλη παράδοση, που στον τόπο μας ξεκίνησε ο Μάρκος και την συνέχισαν άνθρωποι όπως ο Σαββόπουλος, ο Πορτοκάλογλου ή η Αρλέτα, η οποία συμμετέχει στον δίσκο. Κατά την γνώμη μου, δεν έχει κανένα λόγο να αυτοσυστήνεται κάθε φορά διαφορετικά, να προσπαθεί να επιδεικνύει ένα διαφορετικό προσωπείο. Το «Φοίβος Δεληβοριάς, τραγουδοποιός» είναι αρκετό και περιεκτικό -τουλάχιστον για μένα.

Το ερώτημα όμως παραμένει: Συνιστά ο Αόρατος Άνθρωπος μια αλλαγή στην πορεία του Δεληβοριά, όπως, για παράδειγμα, Η Ανάσα των Λύκων για τον Αγγελάκα;

Η δική μου απάντηση είναι όχι.

Ο Αόρατος Άνθρωπος έχει σαφώς διαφορετικό ήχο από τους προηγούμενους: Ο Φοίβος πειραματίζεται, εξερευνά, όπως λέει ο ίδιος, ντύνει τα τραγούδια του με άλλα ρούχα, αλλά δεν αλλάζει ουσιαστικά. Έχουμε και εδώ τον γνωστό μας Φοίβο, με την αναγνωρίσιμη μελαγχολία, τις ίδιες εμμονές, παρόμοιες ανησυχίες, οικείες γωνίες λήψης και αφήγησης -χωρίς αυτό, φυσικά, να είναι ούτε καλό, ούτε κακό.

Προσωπικά, στον Αόρατο Άνθρωπο όπως και σε όλους τους δίσκους του Δεληβοριά βρίσκω 2-3 τραγούδια που πραγματικά μου αρέσουν πολύ, κάποια που τα ακούω ευχάριστα, χωρίς να μου λένε και τίποτα, κάποια άλλα που με ενοχλούν. Δυστυχώς, ένα από αυτά τα τελευταία είναι και η συμμετοχή της Αρλέτας, το Ωροσκόπιο. Κι εγώ βαριέμαι -ή και χλευάζω- τους ανθρώπους που ασχολούνται με άστρα και ζώδια, αλλά αυτή η εμμονή πια με τις γκόμενες ,που είναι κολλημένες με την αστρολογία (σε κάθε δίσκο πετάει και κάτι γι’ αυτές), δεν την κατανοώ.

Αγαπημένο μου τραγούδι το Μηδέν Εισερχόμενα -νομίζω δεν χρειάζεται να εξηγήσω το γιατί. Το Μπολερό, το οποίο συνεχίζει την παράδοση της Μπόσα νόβα του Ησαΐα με έναν τρόπο, επίσης μου αρέσει. Κι άλλα τραγούδια, όπως Η άλλη καρδιά, το Καταφύγιο, η Αμφιβολία, έχουν ενδιαφέρον…

Και μόνο που, μέσα σε αυτή την πραγματικότητα, κυκλοφορεί ένας δίσκος για τον οποίο μπορούμε να συζητήσουμε, να συμφωνήσουμε ή να διαφωνήσουμε, εμένα μου είναι αρκετό. Πολύ δεν περισσότερο, που τον συγκεκριμένο μπορούμε να τον ακούσουμε ξανά και ξανά ολόκληρο, κι όχι μόνο 1-2 κομμάτια…

Advertisements

14 thoughts on “Φ. Δεληβοριάς: Ο Αόρατος Άνθρωπος

  1. koufetarios 23/02/2011 στο 1:59 μμ Reply

    Προσωπικά πιστεύω πως ο Φοίβος Δεληβοριάς έρχεται ίσως δεύτερος στις προτιμήσεις μας, δεν είναι δηλαδή απαραίτητα ο πρώτος τραγουδοποιός του είδους που θα σκεφτόμασταν στο δευτερόλεπτο. Είναι από εκείνους όμως τους καλλιτέχνες που δεν σου έδωσαν ποτέ το περιθώριο να πεις κακές κουβέντες γι’αυτόν ή τη δουλειά του, ποτέ δεν σου έδωσε την εντύπωση ότι πάει για μεγάλη καριέρα( με τη σημερινή έννοια του όρου) και τελικά πιστεύω πως το δικό του κοινό πάντα τον υποστηρίζει και είναι κοντά του, χωρίς όμως να γκρινιάξει, να παραπονεθεί, ή να απαιτήσει κάτι παραπάνω από αυτόν…

    • fvasileiou 23/02/2011 στο 6:39 μμ Reply

      Είναι μια ενδιαφέρουσα και διακριτή φωνή στο ελληνικό τραγούδι, αυτό όσο ταπεινό κι αν ακούγεται με τον τρόπο που σήμερα μετράμε τις καριέρες, δεν είναι καθόλου ασήμαντο. Την στιγμή μάλιστα που απ’ ό,τι φαίνεται ο Δ. θα έχει πολύ μεγαλύτερη διάρκεια.

  2. hfaistiwnas 23/02/2011 στο 2:45 μμ Reply

    Λίγα κομμάτια του έχω ακούσει και ακόμη πιο λίγα έχω στις λίστες μου..

    • fvasileiou 23/02/2011 στο 6:35 μμ Reply

      Εγώ από όλους τους δίσκους του έχω περίπου 15 αγαπημένα τραγούδια, δηλαδή μου αρέσουν περίπου τρία με τέσσερα τραγούδια από κάθε δίσκο του 🙂

  3. Citr0nella 23/02/2011 στο 7:46 μμ Reply

    Μόλις διάβασα το ποστ κι έτρεξα να ψάξω δείγματα – το Θα θελα να μουν εκεί μού θυμίζει όλα όσα αγαπήσαμε στον Φοίβο.. γιατί κακά τα ψέμματα, έχω αφήσει για καλά πίσω μου την «εσωτερικότητα», αλλά οι μεγάλες αγάπες μένουν 🙂

    • fvasileiou 24/02/2011 στο 1:15 μμ Reply

      Την «εσωτερικότητα» την έχω αφήσει κι εγώ πίσω μου. Όπως έχω αφήσει πίσω μου και την «κοινωνικότητα» ή την πολιτική. Για όλα τα θέματα, μέσα, έξω, γύρω, μπορώ να μιλάω μόνο σε σχέση με ένα εγώ. Και όχι φυσικά από εγωισμό.

      …είδες; Πάλι με εγώ απάντησα 🙂

  4. Δύτης των νιπτήρων 23/02/2011 στο 7:57 μμ Reply

    ο Δεληβοριάς σε αντίθεση με τον Σαββόπουλο δεν ταυτίζεται με τους ανθρώπους της γενιάς του, αλλά τους παρακολουθεί απ’ έξω.

    Γιαυτό, Φώτη, δεν είμαι εντελώς σίγουρος, για τον Σαββόπουλο δηλαδή -εννοώ πριν το ’83-’85 περίπου.
    Ωραία η παρατήρηση για το άγχος του καινούριου.

    • fvasileiou 24/02/2011 στο 1:12 μμ Reply

      Εννοείς πως ο πριν Τραπεζάκια Σαββόπουλος δεν ταυτίζεται με την γενιά του;
      Δεν είμαι πρόχειρος να το υποστηρίξω τώρα, αλλά πάντα θεωρούσα ότι ο Σαββόπουλος μιλάει από τα μέσα για τους ανθρώπους του.
      Αλλά ακόμα κι αν διαφωνούμε σε αυτό, νομίζω ότι το έξω του Σαββόπουλου δεν έχει καμιά σχέση με το έξω του Φοίβου. Στα περισσότερα τραγούδια του ο Δεληβοριάς ακούγεται σαν η φωνή των γονιών μας. Σαν να περιγράφει τι γίνεται, χωρίς να το κατανοεί πλήρως και φυσικά χωρίς να ταυτίζεται συναισθηματικά. Χαρακτηριστικό παράδειγμα νομίζω ότι είναι οι αναφορές που κάνει σε σχέση με τα computer, το δίκτυο κτλ. Πιο πολύ χρώμα δίνουν στα τραγούδια (όπως και η ενορχήστρωση) παρά περιγράφουν ένα βίωμα.

      • Δύτης των νιπτήρων 24/02/2011 στο 9:08 μμ Reply

        Εννοώ πως ο Σαββόπουλος του ’60 και ’70 ήταν πάντα λίγο, ας πούμε, έκκεντρος και κάπως μπροστά από τη γενιά του. Δεν είχε το άμεσο πολιτικό του Μίκη, για παράδειγμα, μιλούσε όχι για το μισθό αλλά για τον χαμένο ελεύθερο χρόνο του εργάτη (¨Ηλιε αρχηγέ, Βιετνάμ Γιε-γιε), μίλαγε για τα Βαλκάνια το ’70 και όχι για τις Κυκλάδες, κ.ο.κ. Έχει ένα ωραίο κείμενο ο Φώτης Τερζάκης, αν το πετύχεις (σε ένα βιβλιαράκι «Για την ανθρωπολογία της μουσικής» ή κάπως έτσι).

        • fvasileiou 26/02/2011 στο 1:14 μμ Reply

          Είχαν αλλάξει οι εποχές, τα αιτήματα, οι ανάγκες και οι προσανατολισμοί. Και φυσικά ο Σαββόπουλος απευθυνόταν σε ένα εντελώς διαφορετικό κοινό από του Θεοδωράκη.

          Παρόλα αυτά: Έχω την αίσθηση ότι ο Σαββόπουλος μιλούσε -μιλάει, ως ένα βαθμό- από τα σπλάχνα της γενιάς του. Έστω έκκεντρα, δημιουργώντας και όχι ακολουθώντας ευαισθησίες, ανάγκες, αξίες.
          Ο Φοίβος μας κοιτάζει απ’ έξω. Όταν ακούω τα τραγούδια του, έχω συχνά την αίσθηση ότι μιλάει κάποιος στην ηλικία του πατέρα μου κι όχι συνομήλικός μου.

  5. moody 23/02/2011 στο 11:17 μμ Reply

    Μου άρεσε αρκετά ο φρεσκαρισμένος και ηλεκτρονικοποιημένος ήχος του Φοίβου, Φώτη.

    Τα «Bolero» και «Μηδέν Εισερχόμενα» είναι σπουδαία τραγούδια.

    Η «αμφιβολία» μου θυμίζει έντονα το ύφος των «ημερολογίων» της Πλάτωνος.

    Όπως και να ‘χει είναι ιδιαίτερος και αξιοσημείωτος. Συμφωνώ σε αυτό που μου είχες πει ότι είναι αρκετά άνισος.

    • fvasileiou 24/02/2011 στο 1:06 μμ Reply

      Το Bolero σπουδαίο; Να σου πω την αλήθεια, δεν το νομίζω. Αλλά έχει μια γλυκιά μελαγχολία και μια όμορφη μελωδία που σου κολλάει.
      Η Αμφιβολία μου θύμισε πολλά -κι ο Cohen έχει κάτι ανάλογο στο Dear Heather.

      Είναι σίγουρο ότι κάποια τραγούδια του δίσκου θα βρίσκονται πάντα στα play-list μας.

  6. Belbo 26/02/2011 στο 11:52 πμ Reply

    Είναι από τους αγαπημένους μου και τον παρακολουθώ από το ξεκίνημά του. Το πρόβλημα με το Φοίβο κατά τη γνώμη μου είναι αυτό που αναφέρεις και σαν άγχος του: δεν έχει δώσει κάτι καινούργιο εδώ και αρκετό καιρό. Οι πρώτοι του δίσκοι (Η ζωή μόνο έτσι ειν’ ωραία, χάλια) ήταν κι οι καλύτεροί του: ο ήχος εξαιρετικά φρέσκος και η στιχουργική προσέγγιση επίσης. Από τότε αισθάνομαι ότι απλά επαναλαμβάνεται και ενώ αυτό έχει το ενδιαφέρον του, με κουράζει, αν σκεφτώ το Σαββόπουλο εξελίχθηκε και πειραματίστηκε σε νέους δρόμους διατηρώντας τα βασικά του χαρακτηριστικά αναλύωτα, θα ήθελα να δω κάτι αντίστοιχο και από το Φοίβο, φιλικά,

    • fvasileiou 26/02/2011 στο 1:29 μμ Reply

      Δεν μου έχει αρέσει κανένας δίσκος του ολόκληρος – απ’ όλους κρατάω δύο, τρία, το πολύ τέσσερα τραγούδια. Με βάση αυτό, καλλίτερος δίσκος του για μένα είναι το Έξω.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: