Ξημερώνει. Μια προσωπική ιστορία

Κατηφόριζα την Brillat Savarin τις προάλλες όταν έπιασε να βρέχει. Αραιές σταγόνες, αλλά χοντρές, να τις νιώθεις καλά, όταν σε πετυχαίνουν. Κάποιοι σήκωσαν τις κουκούλες τους, δυο-τρεις ομπρέλες άνοιξαν και το μικρό σκυλί που έκανε τον απογευματινό του περίπατο μαζί με την αφεντικίνα του γαύγισε δυο φορές προς τον ουρανό.

Μου αρέσει η βροχή. Με γαληνεύει. Ο αέρας με χαλάει λίγο, η ξηρασία πολύ, αλλά η βροχή με βοηθάει να συγκεντρωθώ, να χαλαρώσω, να αδειάσω την ένταση –αν δεν πιτσίλιζε και τα γυαλιά μου, η σχέση μας θα ήταν ιδανική. Κούμπωσα το παλτό μου, άλλαξα ώμο στη βαλίτσα του λάπτοπ και συνέχισα να περπατάω κατά τι πιο αργά. Η μελωδία ήρθε ενστικτωδώς στα χείλη

Το σύννεφο έφερε βροχή

Μαζί με αυτά τα λόγια στο μυαλό:

«Δεν ξέρετε τον Μάνο Χατζιδάκι;»

 .

Στην Ε΄ Δημοτικού μας πήρε ο κ. Γκόγκας –τα προηγούμενα χρόνια δασκάλα μας ήταν η κα. Μάγκα. Κι αυτό ήταν μια απόδειξη ότι μεγαλώσαμε. Τώρα τα πράγματα θα έχουν αλλάξει, αλλά τότε τις μικρές τάξεις τις αναλαμβάνανε κατά κανόνα οι δασκάλες και τις μεγαλύτερες οι δάσκαλοι. Την αγκαλιά της μητέρας από την τάξη της δασκάλας χωρίζει ασφαλώς μια απόσταση, παρόλα αυτά, τώρα που τα σκέφτομαι, κάποια κοινή γραμμή υπάρχει. Όταν να έχεις απέναντί σου έναν «κύριο», τον δάσκαλο, αυτομάτως εξατομικεύεσαι / ενηλικιώνεσαι περισσότερο –κι ας είσαι μόλις 10 ή 11 χρονών.

Θυμάμαι ήμασταν ενθουσιασμένοι που θα είχαμε τον κ. Γκόγκα. Πρώτα-πρώτα ήταν ο διευθυντής του σχολείου μας, και όπως και να το κάνεις, αυτό μέτραγε. Μετά ήταν αυτό που σήμερα θα λέγαμε «πολύ γαμάτος» (αναρωτιέμαι πώς το λέγαμε τότε…), αφού στο μάθημα της φυσικής και της χημείας έκανε πραγματικά πειράματα! Είχε τον τρόπο του με τα παιδιά –δεν ξέρω αν σήμερα θα έπιανε, πάντως θυμάμαι ότι τα λόγια του μας εμπνέανε και μας κινητοποιούσαν.

Ήταν βέβαια ένας δάσκαλος της παλαιάς εποχής –για την ιστορία αφυπηρέτησε λίγο πριν τελειώσει η σχολική χρονιά. Που σημαίνει ότι στο ημερήσιο πρόγραμμα το κύριο βάρος έπεφτε στη Γλώσσα και τα Μαθηματικά, δευτερευόντως στην Ιστορία, Γεωγραφία, Θρησκευτικό –ό,τι τέλος πάντων κάναμε στην Πέμπτη τάξη– και τριτευόντως και μόνο, αν είχαμε τελειώσει καλά, καλά, καλά, αλλά πολύ-πολύ καλά τα υπόλοιπα, στην ωδική και τη ζωγραφική. Άλλωστε το μότο του ήταν: «Έχεις διαβάσει το μάθημα και το ξέρεις μια φορά καλά; Ξαναδιάβασέ το να το μάθεις δυο φορές καλά. Και μετά πάλι να το μάθεις τρεις φορές καλά». Παρεμπιπτόντως, ξαναθυμήθηκα την συμβουλή του, όταν προετοιμαζόμουν για τις Πανελλήνιες, την ακολούθησα και δεν το μετάνιωσα. Και την έχω εφαρμόσει ξανά και ξανά από τότε –και όχι μόνο στα μαθήματα και τα διαβάσματα.

Όπως καταλαβαίνεται, ήταν γεγονός όταν ο κ. Γκόγκας μας είπε την τελευταία ώρα μιας Τετάρτης ότι θα μάθουμε ένα τραγούδι. Βγάλαμε τα τετράδια της ωδικής και αρχίσαμε να αντιγράφουμε από τον πίνακα:

Το σύννεφο έφερε βροχή
κι έχουμε μείνει μοναχοί
κι έγινε η βροχή χαλάζι
δεν πειράζει, δεν πειράζει (δις).

«Το ξέρετε το τραγούδι;», ρώτησε όταν αφήσαμε τα μολύβια κάτω.

Κανένας δεν απάντησε.

«Τον Μάνο Χατζιδάκι τον ξέρετε; Τη Νάνα Μούσχουρη;»

Ησυχία.

«Μα δεν ξέρετε τον Μάνο Χατζιδάκι; Είναι ένας πολύ μεγάλος μας συνθέτης. Με τη Μούσχουρη, που είναι διάσημη τραγουδίστρια όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά σε όλο τον κόσμο, συνεργάζονταν παλιότερα…»

Επειδή είχα το συνήθειο να ζωγραφίζω όταν οι δάσκαλοι μας λέγανε το μάθημα, ο κ. Γκόγκας, όπως και άλλοι πολλοί, νόμιζαν ότι δεν προσέχω. Κάποιοι μου έρχονταν θυμωμένοι προς το μέρος μου και μου κλείνανε το τετράδιο, άλλοι λέγανε «Φώτη, εδώ προσέχουμε τώρα», ο κ. Γκόγκας συνήθιζε να ρωτάει:

«Τι λέμε τώρα;»

«Για μια τραγουδίστρια, που είναι πολύ γνωστή».

Κι αφού μας είπε τα σχετικά με τον Χατζιδάκι και την Μούσχουρη, ένα χέρι σηκώθηκε από την άλλη πλευρά της αίθουσας:

«Εγώ το ξέρω το τραγούδι, αλλά τα λόγια είναι διαφορετικά», είπε η Ελένη.

Ο κ. Γκόγκας χαμογέλασε και της είπε πως τα έκανε «πιο παιδικά».

Είχε αλλάξει το ορφανοί, με το μοναχοί. Επίσης το όνειρο και την λησμονιά τα έκανε ήλιο και συννεφιά –αναρωτιέμαι τι θα έλεγαν ο Χατζιδάκις ή ο Γκούφας για αυτές τις μικροπαρεμβάσεις.

Αναρωτιέμαι επίσης τι επίδραση θα είχαν πάνω μας οι αρχικοί, «ενήλικοι» στίχοι…

Αναρωτιέμαι και αν ο κ. Γκόγκας έκανε κάποιου είδους μεγαλύτερο μάθημα μαθαίνοντάς μας εκείνο το τραγούδι. Ήταν πάνω-κάτω η εποχή που η Αυριανή προσπαθούσε να σώσει την νεολαία μας από το «πνευματικό AIDS» που της μετέδιδε ο Χατζιδάκις, και όσοι θυμούνται κάπως εκείνες τις εποχές, καταλαβαίνουν τι σήμαινε η διδασκαλία του συγκεκριμένου τραγουδιού…

.

Το τραγούδι πάντως μας άρεσε –θυμάμαι ζητούσαμε κι από τους άλλους μας δασκάλους, όταν είχε φύγει πια ο κ. Γκόγκας να το λέμε.

Μετά το ξέχασα και το ξανασυνάντησα πάλι προς το τέλος της εφηβείας μου στη Λαϊκή Αγορά. Η αλήθεια είναι ότι το άκουγα χωρίς στέκομαι –είναι άλλα που μου έκαναν και μου κάνουν πιο πολύ εντύπωση και που θέλω να καταλάβω καλλίτερα. Όμως τις προάλλες, καθώς περπατούσα και βρεχόμουνα ψιθυρίζοντας τα λόγια του, ένιωσα ότι κάτι έχει να μας πει και για το σήμερα

Τι έχει ο φτωχός να φοβηθεί
σπίτι ουρανός όπου σταθεί
το δισάκι του στον ώμο
για τον δρόμο, για τον δρόμο…

Advertisements

Tagged: , , ,

7 thoughts on “Ξημερώνει. Μια προσωπική ιστορία

  1. Δύτης των νιπτήρων 18/05/2012 στο 7:39 μμ Reply

    Σε επηρέασε όμως η επικαιρότητα και στο ρεφρέν έγραψες (δισ.) αντί για (δις) 🙂

    • fvasileiou 18/05/2012 στο 7:40 μμ Reply

      Κάψιμο!
      Το διορθώνω 🙂

  2. Ειρήνη 19/05/2012 στο 10:37 πμ Reply

    Σε διαβάζω σχεδόν πάντα κι ας μην αφήνω σχόλιο, εδώ όμως ταυτίστηκα μαζί σου… Τόσο στη βροχή που κι εγώ τη λατρεύω γιατί με αδειάζει από τις σκέψεις μου, όσο και στην επιρροή ενός δασκάλου, εκεί, στην Ε’ Δημοτικού, που μπορεί να μη μας έμαθε το Χατζιδάκι και τη Μούσχουρη, αλλά μας εμφύσησε αρχές κι αξίες που με ακολουθούν από τότε. Κι αυτό μου αφήνει παράλληλα μια πικρία για τα πόσα πράγματα θα μπορούσαν να μας μάθουν δάσκαλοι, καθηγητές και γονείς και να γίνουμε καλύτεροι -και πιο καλλιεργημένοι- άνθρωποι, τότε που τα μυαλά μας ήταν σα σφουγγάρια και απορροφούσαμε τόσα πολλά. Τον Χατζιδάκι, προσωπικά, τον έμαθα -ή μάλλον τον «μελέτησα» λίγο παραπάνω-… τα τελευταία χρόνια, κάπου εκεί στην αρχή της τρίτης δεκαετίας της ζωής μου. Να μου πεις, ποτέ δεν είναι αργά. Είμαι όμως η μόνη που έχω την αίσθηση πως μια ολάκερη ζωή δε φτάνει να μάθω όσα θέλω; 😦

    Την καλημέρα μου 🙂

    • fvasileiou 19/05/2012 στο 6:25 μμ Reply

      Καλησπέρα, Ειρήνη!
      Νομίζω ότι, όσο κι αν είναι μελαγχολικό, δεν θα καταφέρουμε ποτέ μέσα σε μια ζωή, όσο ολάκερη κι αν μας δοθεί, να προλάβουμε να μάθουμε ή να γευτούμε όσα θα θέλαμε. Ακούγεται μελαγχολικό ίσως, αλλά νομίζω ότι δεν βρίσκεται στον πλούτο ή την ποικιλία των εμπειριών, αλλά στο βάθος. Κι έπειτα το βασικό θέμα είναι η εσωτερική γαλήνη, ίσως και η ευτυχία, για τα οποία, λογικά αλλά και διαισθητικά, καταλαβαίνω ότι και μισή ζωή αρκεί.

      Να είσαι καλά,
      Εδώ είμαστε να τα λέμε 🙂

  3. ΒΕΤΤΥ 20/05/2012 στο 1:21 μμ Reply

    Παντα δακρύζω όταν ακούω για Χατζηδάκη. Δεν είναι λόγω ηλικίας, γιατί είμαι εκείνης της εποχής, αλλά λόγω «εκ γενετής» ευαισθησίας! Τα τραγούδια του ήσαν σε όλων τα χείλη, αλλά το λόγο του, τον άκουσα πολύ αργότερα, εκεί πιά πέφτει πολύ κλάμα! ‘Ομως και οι παραπάνω στίχοι, σαν κάτι να θέλουν να πουν……? Καινούργια αναγνώστρια

    • fvasileiou 20/05/2012 στο 3:31 μμ Reply

      Καλώς μας ήρθες!
      Η απουσία κάποιων ανθρώπων είναι πιο βαριά τους δύσκολους καιρούς, αλλά ευτυχώς που τα λόγια και τα έργα τους υπάρχουν για να μας παρηγορούν. Νομίζω ότι τα δάκρυα που αναφέρεις δεν δείχνουν πένθος ή θλίψη, αλλά ότι κάτι απρόσιτο αγγίχτηκε μέσα σου.

  4. Belbo 20/05/2012 στο 8:00 μμ Reply

    Ωραίο κείμενο Φώτη, όντως εχει να πει

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: